Jak pangrattato podkręca smak potraw? Poznaj tajniki tej włoskiej posypki

Pangrattato – co warto wiedzieć?

• Wywodzi się z południowych regionów Włoch i nazywane jest „parmezanem dla ubogich”.
• Powstaje z czerstwego chleba, oliwy i przypraw, dzięki czemu idealnie wpisuje się w ideę zero waste.
• Jest doskonałą chrupiącą posypką do makaronów, zup, sałatek i dań warzywnych.
• To świetna alternatywa dla parmezanu dla osób na diecie wegańskiej i z nietolerancją laktozy.

Spis treści:
1. Co to jest pangrattato i skąd pochodzi?
2. Z czego zrobić pangrattato? Składniki i przygotowanie posypki z czerstwego pieczywa
3. Jakie są unikalne zastosowania pangrattato w kuchni?
4. Pangrattato to coś więcej niż bułka tarta

Co to jest pangrattato i skąd pochodzi?

Pangrattato to włoska posypka przyrządzana z bułki tartej lub rozdrobnionych kawałków czerstwego pieczywa podsmażonych na oliwie. Jej nazwa wywodzi się z połączenia słów pane i grattato, oznaczających dosłownie tarty chleb. To coś więcej niż zwykła bułka tarta. To aromatyczny dodatek wykorzystywany w kuchni włoskiej od wieków. Za jego pomocą możesz nadać chrupkości różnorodnym daniom.

Pangrattato wywodzi się z regionów południowych Włoch, takich jak Kalabria czy Sycylia, w których chleb był podstawą diety, a ze względu na panującą w nich biedę, żadna jego postać nie mogła się zmarnować. Z tego powodu ich mieszkańcy postanowili wykorzystać czerstwe pieczywo jako bazę do przygotowania taniej, ale niezwykle smacznej posypki. Dzięki dodatkowi oliwy, czosnku czy ziół cechowała się wyjątkową aromatycznością, przez co szybko zaczęto ją nazywać parmezanem dla ubogich. Określenie to nie było przypadkowe, gdyż pangrattato spełniało podobną funkcję – wzbogacało potrawy o wyrazisty smak i chrupiącą strukturę. Jednocześnie nie było tak drogie jak klasyczny parmezan, który uznawany był za luksusowy składnik potraw, dostępny wyłącznie dla bogatych mieszkańców północnych Włoch.

Wraz z czasem przestało ono być jednak wyłącznie symbolem oszczędności i zyskało popularność w całym kraju. Jest to nadal popularny element dań wśród włoskich kucharzy.

Sprawdź też: Dashi – co to jest, jak powstaje i dlaczego warto go używać w kuchni?

Z czego zrobić pangrattato? Składniki i przygotowanie posypki z czerstwego pieczywa

Podstawą przepisu na pangrattato jest 100 g czerstwego pieczywa, takiego jak chleb z mąki pszennej na zakwasie lub bagietka przygotowana na drożdżach, które po wysuszeniu zachowują zwartą strukturę. Oprócz tego będziesz potrzebować także:

• 3 łyżki oliwy z oliwek (najlepiej extra virgin),
• 1 ząbek czosnku,
• sól morską,
• świeżo mielony pieprz.

Sposób przygotowania pangrattato jest prosty i składa się zaledwie z kilku kroków.

1. Chleb rozdrobnij w malakserze lub zetrzyj na tarce o grubych oczkach.
2. Rozgrzej dużą patelnię i wlej na nią oliwie z oliwek z dodatkiem posiekanego ząbka czosnku. Następnie podsmaż na niej powstałą bułkę tartą.
3. Całość smaż, cały czas mieszając, do momentu aż czerstwe pieczywo stanie się złociste.
4. Gotowe, chrupiące pangrattato dopraw solą i pieprzem.

Aby chrupiąca posypka wyszła perfekcyjna, podczas jej przygotowywania musisz zachować odpowiednią temperaturę. Jeśli będzie ona zbyt wysoka, pieczywo wraz z czosnkiem zacznie się przypalać i stanie się gorzkie. Zbyt niska temperatura na patelni sprawi natomiast, że nie stanie się chrupkie. Alternatywnie pangrattato możesz przygotować też w piekarniku. Bułkę tartą przesyp na blachę, skrop oliwą i piecz w temperaturze 180°C przez około 10 minut, mieszając co kilka minut.

Dodatkowo poza bazową wersją z czosnkiem, chrupiącą, włoską posypkę możesz też przygotować w wariancie:

• z ziołami dodając do niej tymianek, oregano i bazylię,
• pikantnym z papryczką chili, pieprzem cayenne lub pieprzem syczuańskim,
• serowym z tartym parmezanem lub innym twardym serem dojrzewającym,
• cytrusowym ze skórką z cytryny, limonki lub pomarańczy,
• orzechowym z bardzo drobno posiekanymi migdałami, pistacjami, orzechami włoskimi lub pestkami dyni.

Przeczytaj również: Kuchnia zero waste – jak gotować, by nie marnować jedzenia?

Jakie są unikalne zastosowania pangrattato w kuchni?

Pasta con pangrattato to jedno z popularniejszych zastosowań, jakie ma chrupiąca posypka z pieczywa. Aby je przygotować wystarczy, że:

• ugotujesz makaron spaghetti, aby był al dente,
• na patelni rozgrzejesz 4 łyżeczki oliwy i podsmażysz czosnek oraz filety anchois z dodatkiem wody z makaronu, dzięki temu całość stworzy delikatny sos,
• połączysz spaghetti i sos, przełożysz wszystko na talerz i na koniec posypiesz pangrattato.

Tak przygotowany włoski makaron pangrattato to szybki i prosty sposób na smaczny obiad. Oprócz tego posypkę możesz wykorzystać również w innych daniach z pszennymi kluskami, takich jak:

• spaghetti aglio e olio,
• sycylijski makaron alla Palermitana z sardelami, rodzynkami i orzeszkami piniowymi,
• spaghetti carbonara,
• tagliatelle z ragu,
• spaghetti z małżami.

Poza makaronami z różnorodnymi dodatkami i sosami, daniami, w których możesz wykorzystać czerstwe pieczywo zamienione w chrupiącą posypkę, są zupy krem. Doskonale sprawdzi się w nich zamiast klasycznych grzanek. Kilka jej łyżeczek świetnie będzie kontrastować z aksamitną konsystencją kremu z dyni, groszku czy kalafiora.

Dodatkowo pangrattato to również składnik, który doskonale sprawdza się w przypadku:

• sałatek – możesz nim zastępować w nich prażone pestki słonecznika, dyni czy orzechy,
• dań z warzyw – cukinia, bakłażan czy kalafior pieczony pod chrupiącą panierką z pangrattato nabierają wyjątkowego charakteru oraz aromatu, przyrządzone z nim zapiekanki są również w pełni wegańskie,
• ryb – zmieszane resztki smażonego pieczywa wymieszane z natką pietruszki i skórką cytrynową stanowią świetną panierkę do dorady lub labraksa zamoczonych wcześniej w jajku,
• mięs – cielęcina duszona w sosie własnym, posypana pangrattato tworzy ciekawe połączenie smaków oraz konsystencji.

Dlaczego warto używać pangrattato z czerstwego chleba zamiast parmezanu?

Pangrattato to doskonały substytut parmezanu przede wszystkim dla osób, które nie mogą spożywać nabiału. Dzięki temu, że ma w pełni roślinny skład jest także idealnym wyborem dla wegan oraz wegetarian.

Zaletą pangrattato w porównaniu do klasycznego parmezanu jest także to, że kosztuje od niego znacznie mniej. Średnia cena 100 g opakowania sera to około 14 zł. Z kolei posypka, której bazą jest czerstwe pieczywo, kosztuje nie więcej niż 5 zł za taką samą ilość, a jej smak jest równie pyszny.

Dodatkowo jest to także świetny sposób na gotowanie w duchu zero waste. Dzięki wspomnianemu dodatkowi możesz wykorzystać chleb, który stracił już swoją świeżość, zamiast wyrzucać go do kosza.

Zobacz także: Jak zmienić dania w prawdziwe arcydzieła? Wykorzystaj jadalne kwiaty!

Pangrattato to coś więcej niż bułka tarta

Pangrattato to produkt, który łączy prostotę z pomysłowością. Choć powstało z chęci zaoszczędzenia, obecnie znajduje powszechne zastosowanie nawet w kuchniach najlepszych restauracji serwujących włoskie dania, w których dodawany jest do makaronów, zup, sałatek, warzyw, a nawet ryb i mięsa, jako alternatywa dla klasycznego sera. Jego zaletą jest prosty przepis i przygotowanie oraz to, że możesz je robić w niezliczonej liczbie wariantów.

Jeśli chcesz przygotować pangrattato w domu lub restauracyjnej kuchni odwiedź sklep Technica. Znajdziesz w nim szeroki wybór patelni, a także akcesoriów i przyborów kuchennych, które Ci w tym pomogą!